Lừa đảo TikTok shop giả mạo diễn ra như thế nào? Cách phòng tránh

Lừa đảo TikTok Shop giả mạo diễn ra như thế nào? Cách phòng tránh hiệu quả
TikTok Shop đang trở thành một kênh mua sắm và kiếm tiền trực tuyến bùng nổ, thu hút hàng triệu người dùng tại Việt Nam. Tuy nhiên, sự phát triển nhanh chóng này cũng kéo theo những mặt trái, đặc biệt là các thủ đoạn lừa đảo phổ biến hiện nay nhắm vào người dùng thông qua các chiêu trò giả mạo tinh vi. Vậy, những kịch bản lừa đảo trên TikTok Shop giả mạo diễn ra như thế nào và làm sao để chúng ta có thể tự bảo vệ mình? Bài viết này sẽ phân tích chi tiết dựa trên những cảnh báo từ các chuyên gia an ninh mạng và cơ quan chức năng, giúp bạn nhận diện và phòng tránh những cạm bẫy tiềm ẩn.
Lừa đảo TikTok Shop giả mạo diễn ra như thế nào?
Kẻ gian thường lợi dụng sự cả tin, mong muốn kiếm tiền hoặc ham mua sắm giá rẻ của người dùng để thực hiện các hành vi lừa đảo. Dưới đây là những kịch bản phổ biến mà chúng thường áp dụng trên nền tảng TikTok Shop:
1. Giả mạo đơn hàng và chiêu trò "giao hàng ma"
- Kịch bản: Nạn nhân nhận được tin nhắn hoặc cuộc gọi từ số lạ, tự xưng là shipper của TikTok Shop hoặc đơn vị vận chuyển. Kẻ gian thông báo về một "đơn hàng thành công" mà nạn nhân không hề đặt, hoặc một gói hàng đang chờ nhận với số tiền COD (Cash on Delivery) bất hợp lý. Chúng thường lấy lý do "đơn hàng phát sinh do bạn đã đăng ký dịch vụ X nào đó trước đây".
- Thao túng: Khi nạn nhân bày tỏ sự ngạc nhiên vì không đặt hàng, kẻ gian sẽ tạo áp lực, yêu cầu click vào một đường link lạ để "kiểm tra" hoặc "hủy đơn hàng" ngay lập tức, viện cớ rằng nếu không sẽ bị trừ tiền tự động hoặc chịu trách nhiệm pháp lý.
- Chiếm đoạt: Đường link này thường dẫn đến các trang web giả mạo giao diện của TikTok Shop, ngân hàng hoặc công ty vận chuyển. Nạn nhân bị lừa nhập thông tin tài khoản ngân hàng, mã OTP hoặc cài đặt ứng dụng độc hại, dẫn đến việc tài khoản bị rút tiền hoặc mất quyền kiểm soát.
2. Chiêu trò "việc nhẹ lương cao" liên quan đến TikTok Shop
- Kịch bản: Kẻ gian đăng tải các quảng cáo hấp dẫn trên các hội nhóm hoặc gửi tin nhắn trực tiếp về công việc làm thêm tại nhà với mức lương hậu hĩnh, như "cộng tác viên review sản phẩm TikTok Shop", "tăng tương tác livestream", "đặt đơn ảo để tăng doanh số" hoặc "đánh giá sản phẩm nhận hoa hồng".
- Thao túng: Ban đầu, chúng có thể trả hoa hồng thật cho một vài nhiệm vụ nhỏ để tạo lòng tin. Sau đó, chúng yêu cầu nạn nhân phải "đặt cọc", "nạp tiền" vào hệ thống hoặc thực hiện các đơn hàng giá trị cao hơn để nhận được "hoa hồng khủng" kèm lời hứa sẽ được hoàn trả.
- Chiếm đoạt: Khi nạn nhân đã chuyển một số tiền lớn, kẻ gian sẽ biến mất, chặn liên lạc hoặc đưa ra thêm các yêu cầu vô lý khác để nạn nhân tiếp tục nạp tiền, rồi sau đó khóa tài khoản hoặc biến mất.
3. Lừa đảo qua các sản phẩm, dịch vụ "ảo" và cuộc thi giả mạo
- Kịch bản: Kẻ lừa đảo tạo ra các gian hàng TikTok Shop giả mạo bán sản phẩm có giá rẻ bất ngờ (ví dụ: điện thoại thông minh chỉ vài trăm nghìn đồng), hoặc các dịch vụ "cam kết tăng follow/view" với chi phí thấp. Một số khác mạo danh tổ chức minigame, cuộc thi "tri ân khách hàng" của TikTok Shop với những phần quà giá trị.
- Thao túng: Khi người dùng tin vào mức giá hời hoặc giải thưởng hấp dẫn, kẻ gian yêu cầu chuyển khoản trước một khoản tiền nhỏ (phí vận chuyển, phí hải quan, phí kích hoạt giải thưởng) để nhận sản phẩm hoặc quà tặng.
- Chiếm đoạt: Sau khi nhận được tiền, chúng không gửi sản phẩm/dịch vụ như đã hứa hoặc biến mất hoàn toàn. Các sản phẩm được quảng cáo thường không có thật hoặc là hàng kém chất lượng, không đúng mô tả.
4. Mạo danh người nổi tiếng, KOLs để trục lợi
- Kịch bản: Kẻ gian tạo tài khoản giả mạo các KOLs, streamer, người nổi tiếng đang bán hàng trên TikTok Shop, sau đó nhắn tin riêng cho người hâm mộ để mời chào mua hàng độc quyền, ưu đãi đặc biệt hoặc tham gia các nhóm "kiếm tiền nội bộ" với những lời hứa hẹn về lợi nhuận "khủng".
- Thao túng: Chúng lợi dụng niềm tin của fan để yêu cầu chuyển tiền vào tài khoản cá nhân, hoặc hướng dẫn truy cập vào các đường link độc hại để "đăng ký nhận ưu đãi".
- Chiếm đoạt: Sau khi tiền được chuyển hoặc thông tin bị đánh cắp, chúng sẽ chặn liên lạc và biến mất, khiến nạn nhân vừa mất tiền vừa mất niềm tin.
Các dấu hiệu "đỏ" để nhận biết lừa đảo TikTok Shop
Đại úy Phan Hoàng Sử và các chuyên gia an ninh mạng luôn nhấn mạnh tầm quan trọng của việc nhận diện các "dấu hiệu đỏ". Hãy cực kỳ cảnh giác nếu bạn thấy:
- Yêu cầu chuyển tiền trước vì bất kỳ lý do nào: Phí vận chuyển, phí đặt cọc, phí kích hoạt, phí sửa hồ sơ... đều là những dấu hiệu đáng ngờ, đặc biệt khi yêu cầu chuyển vào tài khoản cá nhân.
- Đường link lạ trong tin nhắn/email: Tuyệt đối không nhấp vào các đường link không rõ nguồn gốc, đặc biệt là những link yêu cầu đăng nhập thông tin cá nhân hoặc ngân hàng. Luôn kiểm tra địa chỉ URL cẩn thận.
- Website/gian hàng không chính thống: Giao diện sơ sài, chính tả sai, không có thông tin liên hệ rõ ràng hoặc URL khác biệt so với TikTok Shop chính thức.
- Lời hứa hẹn quá "hời": Mức lương cao bất thường cho công việc đơn giản, sản phẩm giá rẻ "không tưởng", lợi nhuận đầu tư "khủng" với rủi ro gần như bằng 0.
- Yêu cầu cung cấp thông tin nhạy cảm: Mã OTP, mật khẩu ngân hàng, thông tin thẻ tín dụng qua tin nhắn hoặc điện thoại. Ngân hàng và TikTok không bao giờ yêu cầu những thông tin này.
- Tạo áp lực thời gian: "Ưu đãi chỉ còn vài phút", "phải chuyển tiền ngay để không mất cơ hội", "tài khoản sẽ bị khóa nếu không xác minh".
- Chuyển hướng sang ứng dụng khác: Yêu cầu chat riêng trên Zalo, Telegram hoặc các nền tảng khác ngoài TikTok để "tiện trao đổi" hoặc "hỗ trợ nhanh hơn".
Cách phòng tránh lừa đảo TikTok Shop giả mạo
Để bảo vệ tài sản và thông tin cá nhân của mình, hãy áp dụng những biện pháp sau:
- Kiểm tra kỹ thông tin người bán và sản phẩm: Luôn ưu tiên mua hàng từ các gian hàng uy tín, có đánh giá tốt, nhiều lượt theo dõi và được TikTok xác minh (có dấu tích xanh). Xem kỹ thông tin sản phẩm, hình ảnh, video và đọc bình luận từ những người mua trước.
- Không nhấp vào link lạ: Mọi thông báo chính thức từ TikTok Shop hoặc ngân hàng đều xuất hiện trong ứng dụng chính thức hoặc qua các kênh liên lạc đã được xác minh. Tuyệt đối không nhấp vào các đường link gửi qua tin nhắn SMS, email, hoặc các ứng dụng chat không rõ nguồn gốc.
- Sử dụng kênh thanh toán an toàn: Luôn thanh toán qua các cổng thanh toán chính thức của TikTok Shop. Tránh chuyển khoản trực tiếp vào tài khoản cá nhân hoặc các phương thức thanh toán không rõ ràng, không được đảm bảo bởi nền tảng.
- Cảnh giác với "việc nhẹ lương cao": Không có công việc nào trả lương cao mà không đòi hỏi kỹ năng hoặc công sức. Bất kỳ yêu cầu đặt cọc hoặc nạp tiền để làm việc đều là lừa đảo.
- Bảo mật thông tin cá nhân: Không bao giờ cung cấp mã OTP, mật khẩu tài khoản ngân hàng, hoặc các thông tin nhạy cảm khác cho bất kỳ ai, kể cả người tự xưng là nhân viên TikTok Shop hay ngân hàng.
- Báo cáo ngay lập tức: Nếu phát hiện tài khoản, tin nhắn, hoặc quảng cáo có dấu hiệu lừa đảo, hãy báo cáo ngay cho TikTok và cơ quan công an gần nhất để được hỗ trợ và điều tra.
- Cập nhật kiến thức: Thường xuyên theo dõi các cảnh báo về lừa đảo từ các kênh chính thống của công an, ngân hàng và các tổ chức an ninh mạng để nắm bắt các chiêu trò mới và nâng cao cảnh giác.
Kết luận
Sự bùng nổ của TikTok Shop mang lại nhiều tiện ích nhưng cũng tiềm ẩn nhiều rủi ro lừa đảo. Việc nắm vững các kịch bản lừa đảo và trang bị cho mình những kiến thức phòng tránh là vô cùng cần thiết. Hãy luôn giữ thái độ hoài nghi với những lời mời gọi quá hấp dẫn, những yêu cầu đáng ngờ, và chỉ tin tưởng vào các kênh thông tin chính thống. Cảnh giác là chìa khóa để bảo vệ bản thân và tài sản của bạn trên không gian mạng.


